..AVmarketi.net..

Suya Batması Balıkçıya Mutluluk Veren Tek Şey

Şamandıralar daha çok tatlı su avlarında olmak üzere de denizlerde de kullanılan yemi istenilen derinlikte ve bedeni apiko (dik) tutmaya yarayan, balık vurduğunda batarak, sallanarak veya yükselerek balıkçıyı ikaz eden takımlardır, Genelde çok derin sularda kullanılması zordur, Şamandıraların içine su, kum doldurularak ağırlaştırılan bu şakilde atımı sağlanan ve dengelenen ilkel tiplerini yanında artık günümüzde her türlü şarta göre yapılmış kıstırma kurşunlarla dengelenen modern şamandıralar amatör balıkçının hizmetindedir.

Şimdi şamandıraları tanıyalım.

Şamandıralar genellikle ağaçtan (balsa ağacı en makbulu), mantar, plastik veye köpük gibi hafif malzemelerden yapılırlar. Kullanım alanlarına göre farklı şekil ve ağırlıkta olurlar. Allta prensip resimleri verilen şamandıraların formlarına kullanım alanlarını da açıklamaya çalıştım.

  

  

 

 Oval formlu hemen hemen klasik denebilecek bu şamandra durgun veya hafif akışlı sularda kulalnılmaya uygundur.
Hafif dalgalı sulardan dalgalı ve rüzgarlı hava şartlarına kadar kullanılabilir. Derine batacak şekilde yüklenebilir.	Piramit formlu şamandıralar akıntılı sularda rahatlıkla kullanılabilir, yüksek taşıma kapasitesine sahiptir.	Oval formlu şamandırayı andırmakla bilikte daha hidrodinamik yapısı ile akıntılı sularda ve rüzgarlı havalarda kullanılabilir.
Hafif dalgalı sulardan dalgalı ve rüzgarlı hava şartlarına kadar kullanılabilir. Derine batacak şekilde yüklenebilir.	Piramit formlu şamandıralar akıntılı sularda rahatlıkla kullanılabilir, yüksek taşıma kapasitesine sahiptir.	Oval formlu şamandırayı andırmakla bilikte daha hidrodinamik yapısı ile akıntılı sularda ve rüzgarlı havalarda kullanılabilir.
İnce uzun şamandıralar rüzgarsız, hafif akışlı sularda kullanıma uygundur. Bu tipler daha çok makaralı takımla değilde özel uzun kamışlarla; kamışın ucuna bağlanarak kullanılır. (Stipp fishing)	Orta ve sert akıntılı sulara daha uygundurlar. Yüksek taşıma kapasitesine sahiptir. Bu da yandaki şamandıra gibi daha çok kamış ucunda kullanılır.	Hemen hemen ters oval formu  ile durgun veya çok az akıntılı sularda kullanılırlar	Silindirik formlu. Tüm sularda ve şartlarda kullanılır. Yüksek taşıma kapasitesine sahiptir.

Gece şamandıralı avcılıklar için anteni şeffaf borucuk olarak yapılmış şamandıralar kullanılır bu şeffaf borucuğun içine gece boyunca ışık verecek bir tüpçük yerleştilir. Bu ufak tüpçük aslında ortadan ikiye ayrılmıştır ve her iki tarafında farklı kimyasal madde taşır; kullanımdan önce tüpçük bükülerek ortadaki ayırıcı plaka kırılır ve kimyasal sıvıların birbirine karışması sağlanır.  Bu yolla reksiyon yaklaşık 12 saat sürerken ışık verir ve şamandıra antenini görünür yapar. Yanda bu türden bir şamandıra şamandıra ve ışıklı çubuğun resimleri var. Ayrıca pilli şamandıralar da vardır. Bunlarda ışık devamlı yanabileceği gibi; normalde sönük ama balık vurunca ışığı yanan tipleri de bulunur.

Şamandıralar levrek, turna gibi yırtıcıların avından sazan, çapak, kefal gibi balıkların avına kadar değişik türden alışkanlıkları olan balıklar için kullanılabilir. Tabii bu farklı balıklar için farklı şekillerde hazırlanır. Balıkların anlatıldığı kısımlarda bu donanımlarda açıklanmıştır. Şamandıralarda en dikkat edilecek konu şamandıranın dengelenmesi, yani doğru yüklenmesidir. Fazla yüklenmiş şamandıra suya fazla gömülerek hem zor görülür hem de amatörü aldatabilir; az yüklenmiş şamandıra ise çok yüksek durarak hem fazla rüzgar alır ve yanıltır, hem de balık yemi almaya başladığında fazla direnç gösterip balığın yemi bırakıp kaçmasına neden olabilir. Dipten beslenen balıkları için (Sazan, çapak) doğru olan yükleme biçimi soldaki gibidir. Bu yükleme şeklinde balık yemi alıp yerden kaldırdığında  şamandıra da su yüzünde önce yükselecek, balık yakalandığını anlayıp kaçmaya çalışınca batacaktır. Dikkat edilmesi gereken nokta şamandırayı dengeleyen kurşunların durumudur. Yemi alan balığın tüm ağırlığı hissetmemesi gerekir yoksa yemi bırakabilir. Bunun için şekilde de görüldüğü gibi ana ağırlık veya ağırlıklar yukarıda, buna ek ağırlık ise aşağıda iğneye yakın olacaktır, yemi alan balık alttaki daha hafif  kurşunu kaldıracak bu kurşunun ağırlığına orantılı olarak şamandıra yükselecektir. Genelde orta su (pelajik) balığı olan yırtıcılar (turna, levrek) için bu yükselme hareketi pek görülmez şamandıra doğrudan sarsılıp yan yatarak batar. Şamandıraların dengelenmesi işini kıyıda yapmaya çalışmayın hem zaman kaybı olur hem de istenilen ayarı tutturamazsınız. Bu ayarı balığa çıkmadan evde yapmanız gerekir. Bu zamanın ne kadar önemli olduğu İşe Yarayacak Bilgiler sayfasında açıklanmıştır.

Bedenlerin ÅŸamandıralara baÄŸlanmasında birkaç deÄŸiÅŸik yol vardır. Türkiye’ de en yaygın kullanılan ÅŸamandıra anteninin çalışır yapılması, antenin çıkartılarak bu delikten geçirilen bedenin antenin yerine takılarak sıkıştırılmasıdır. Bazı tiplerde beden antenin altına lastik, plastik borucuklar gibi parçalarla tutturulur. Bir de aÅŸağıda anlattığım kayar (çalışır) bedenli ÅŸamandıralar kullanılır.

Åžamandıralar makinalı kamış takımında kullanılabileceÄŸi gibi teleskopik veya parçalı, uzun bir kamışın ucuna baÄŸlanmış olta ve beden ile de kullanılabilir. Bu durumda kamışların uzunluÄŸu 3,5 metreden 15 metreye kadar olabilir. Genelde 9 metreden sonra kamışlar geçmeli iki parça olarak imal edilir. parçalar ayrı ayrı teleskopik olabilirler. Bu yolla avlanma daha çok derin olmayan kıyı avlarında uygulanır. DerinliÄŸin 5 – 6 m olduÄŸu  yerlerde daha kısa makinalı takım ile avcılık yapılırken veya uzun mesafeli atış gereken durumlarda kayar bedenli ÅŸamandıralar kullanılır (Bu benim en çok kullandığım yöntemdir). SaÄŸ yanda resmi görülen bu tip ÅŸamandıra donanımlarında üstteki stoper düğüm misina üzerinde çalışır düğüm olup yerini ayarlayarak bedenin son uzunluÄŸu (A) da ayarlanır. S uzunluÄŸu ise atım uzunluÄŸudur. Düğümler oldukça küçük olduÄŸundan kamışın halkalarınden rahatça geçerler. Stoper düğümlerinin yapılışını Düğümler sayfasında görebilirsiniz ayrıca bu düğümün yerini tutacak lastik stoperler de piyasada (Türkiye’ de biraz zorda olsa) bulunabilir. Bunlar yanda görüldüğü gibi satılır ve misinaya takılıp istenen yere getirilerek stoper düğümü vazifesini görür. Bunların montajı için ÅŸamandra bedeni stoperin uç kasasının içinden geçirilir ve stoper çekilerek beden üzerine alınır.Boncukların kullanım amacı düğümlerin hem ÅŸamandıra baÄŸ gözünden kayarak kaçmasını önlemek hem de ÅŸamandıranın kıstırma kurÅŸunlarına çarpıp zedelenmesini önlemektir. Bu resimde görülen ÅŸamandıra da özel amaçlı olup uzun mesafe atımı için planlanmıştır. Kayar bedenli ÅŸamandıralar atıldıktan sonra kurÅŸun F uzunluÄŸunca kayıp ÅŸamandırayı yükleyene kadar ÅŸamandıra su yüzünde yatık kalır, bu süre derinlik ve kurÅŸunun ağırlığına baÄŸlıdır, ÅŸamandıra yüklendikten sonra düzelir istenen pozisyonda durur. Bu davranışın gözlenmesi iÅŸlerin doÄŸru yapıldığını gösterir, bu olmazsa A mesafesi uzun tutulmuÅŸ ve kurÅŸun dibe oturmuÅŸ veya atış esnasında takım karışmıştır, oltayı toplayıp A mesafesini ayarlamakta ve kontrol etmekte fayda vardır. Åžamandıralı takımların muhafazası için altta görülen plastik sarma parçası kullanılır. Ä°ÅŸi biten ÅŸamandıralı beden kamıştan sökülür ve ÅŸamandıra ile birlikte bu parçaya sarılarak muhafaza edilir. Bu parça bulunamaz ise bir uygun boyda bir mantara da sarılarak saklanabilirler. Bu yolla iyi çalışan, iyi hazırlanmış bir takım, hem korunmuÅŸ olur hem de devamlı takım yapmaktan kurtulmuÅŸ oluruz.

RASTGELSÄ°N…………..