MELANURYA (Oblade melarıura)
Mercan ailesindendir. Marmara, Ege ve Akdeniz’in 2-3 metre sığ sularında, su yüzeyine yakınlarda, fazla göç etmeden yaÅŸar. DiÄŸer mercan türlerinden farklı olarak sualtı bitkileriyle beslenir. En fazla 30 santimetreye büyür. Ãœremesi bahar sonuna kadar sürer; yumurtalarını denize bırakır. Mikroplarıktonlarla beslenen yavrular, yaz sonunda olgunlaşır. Eti bütün mercan ailesi gibi beyaz ve lezzetlidir. Ancak az avlarııldığı...
LEVREK (Dicentrarhus labrax)
Denizlerimizde ve denizlerin nehirlerle karışımı acı su bölgelerinde yaşar. Hani ailesindendir. Fazla gezici olmayan levrek, yerli balıklardan sayılır. Gençken gruplar halinde, sonraları tek başırıa yaşar. Yaşam ortamı, karanlık ve kuytu yerlerdir. Bu nedenle gemi batıkları veya kaya oyuklarında yuvalanır. Yaklaşık 20 yıllık yaşamı olabilen levrek, ortalama 50-60 santimetreden 1 metre boy ve 10-12 kilogram ağırlığa...
LEKELÄ° MERCAN (Pagellus bogaraveo)
Mandagöz mercan da denir. Ege ve Akdeniz’de yaygındır. 100-300 metreye varan derinliklerde sahile yakınlarda kabuklular, omurgasızlar ve sualtı bitkileriyle beslenerek yaÅŸar. Boyu 30-50 santimetre olabilir. Hermafrodit bir balıktır. Hem erkeklik, hem de diÅŸilik karakteri gösterir. Suların ısısına baÄŸlı olarak bahar aylarında üreme yapar. Eti beyaz, gevrek ve lezzetlidir. Ekonomik deÄŸeri yüksektir.
LAHOZ/GÄ°RÄ°DA (Epinephelus aeneus)
Ege ve özellikle Akdeniz’de yaygın bulunan, boyları 1 metre olabilen bir hani türüdür. Fazla derinlere gitmeden kayalık, taÅŸlık veya çakıllı alanlarda yaÅŸar. Oldukça yırtıcı, etçil bir balıktır. Ä°rili ufaklı her türlü kabuklular, omurgasızlar ve küçük balıklarla beslenir. Mayıs-haziran arasında üreme yapar. Akdeniz’in eti çok lezzetlli, şöhretli balıklarındandır. Ancak ekonomik deÄŸeri bölgeseldir.
KUM TRAKONYASI (Trachmus araneus)
Ilık denizlerin sahil bölgelerinde 2-3 metreden 100-150 metreye varan derinliklerde yumuşak kumlar arasında ömür geçirir. Beslendiği küçük balıklar, böcek, yumuşakça ve kurtlara karşın çok süratli bir avcıdır. En fazla 50 santimetreye büyüyebilir. Dikenleri trakonya gibi zehirli ve insan için tehlikelidir. Eti lezzetli olmakla beraber tehlikesinden ötürü az avlanıldığı için ekonomik değeri yoktur. Kışı derin sularda...
KUPES (Boops boops)
AltınkuÅŸak da denir. Ilıman ve sıcak denizlerde yaÅŸar. Akdeniz, Ege ve Marmara’da bulunur. Marmara’dakilerin bir bölümü Karadeniz’e çıkar ve döner. Yosunlar, balık yavruları ve kabuklularla beslenir. Boyları 15-25, en çok 35 santimetre olur. Ãœremelerini bahar sonunda yapar. Karagöz ve çitari ile aynı türdendir. Eti lezzetlidir. Ancak bölgesel deÄŸerlenir.
KOLYOZ (Scomber japonicus)
Bütün denizlerimizde bulunmakla beraber daha çok Marmara balığı sayılır. Åžeklen uskumruya çok benzer fakat ayrı bir türdür. Büyük Okyanus’ta da sürüler halinde yaÅŸar. Küçük balıklar, yavrular ve planktonlarla beslenir. 2-3 yaşırıda olgunlaÅŸan diÅŸileri temmuz-aÄŸustos arası 300-400,000 yumurtasını denize bırakır. Eti uskumru kadar lezzetli olmamakla beraber, taze-kuru-tuzlu olarak bol tüketilen bir balıktır.
KIRLANGIÇ (Trigüa lucema)
Ege, Akdeniz ve Marmara’nın fazla göç etmeyen, yerli balığıdır. Kısmen Karadeniz’de rastlanır. Ihk denizlerin sahil yakınlarında 5-300 metre derinliklerin diplerinde çiftler halinde yaÅŸar. Küçüklerine derviÅŸ balığı da denir. Ortalama 25-50 santimetre olur. 80 santimetre ve 6-8 kilogram olanlarına rastlanır. 15-20 yıllık yaÅŸamı vardır. 3 yaşırıda olgunlaşıp sahillerden uzakta üremelerini yapar. Küçük kabuklular, yumuÅŸakçalar, deniz bitkileri...
KIRMA MERCAN (Pagellus aceme)
Mercan ailesindendir. 0-400 metre bazen de 700 metre derinliklere inebilmektedir. YaÅŸam çevresi taÅŸlık, kayalık ve dibe yakın yerlerdir. Boyları 35-40 santimetreye ulaÅŸabilir. Eti beyaz, gevrek ve lezzetlidir. Marmara, Çanakkale BoÄŸazı ve Ege’de bolca bulunur. Ekonomik deÄŸeri yüksektir. Denizlerdeki ısıya göre ilkbahardan baÅŸlayarak aÄŸustosa kadar üremeleri sürer. Etçil balık olan mercanlar çeÅŸitli küçük balıklar, kabuklular ve...
KIKLA LAPÄ°N (Labrus berggylta)
Ilık ve sıcak denizlerimizin yosun ve bitkilerle kaplı taşlıkların 2-30 metre derinlerinde yaşar. Dişi ve erkekleri arasında boy ve renk farkları görülür. Boyları 30-40, en çok 60 santimetre (dişilerde) olabilir. Yumuşakçalar ve kabuklularla beslenir. Dişleri çok kuvvetlidir. Üremeye yakın erkekleri, deniz bitkileriyle dişiye yuva hazırlar. Mayıs-ağustos arasında yumurta verir. Eti lezzetlidir. Aynca sportif avcılığı değerlidir....
KALKAN (Psetta maxima)
Bir dip balığı olan kalkan, Karadeniz’in en tanınmış balıklarındandır. BoÄŸazlar, Marmara, Ege ve Akdeniz’de seyrek rastlanır. Gezici balık deÄŸildir. Bütün hayatı dipte yatmakla geçer. Batı Akdeniz, Atlas Okyanusu ve Åžimal Denizi’nde, kalkanın diÄŸer türleri yaÅŸamaktadır. 25-30 yıllık ömrü olan kalkan balığı, 1 metre boya eriÅŸebilir. Sahillerde 5-10 metreden baÅŸlayarak 300-400 metre derinliklere inebilir. Etçil ve...
İSPARİ İSPAROZ (Diplodus annıüaris)
Bütün denizlerimizin sıcak ve ılık sahil bölgelerinde yaşayan bir karagöz türüdür. 16-20 santimetreye büyüyebilir. Deniz kurtlan, karides, yosunlar ve balık yavrulanyla beslenir. Göçer balıklardandır. İlkbahardan yaz sonuna kadar üremelerini sürdürür. Eti beyaz, yağlı ve lezzetlidir.
HAMSÄ° (Engraulis encrasicolus)
Karadeniz’in insan yaÅŸamıyla birleÅŸen balığıdır. Marmara’da da bulunur. Sürüler halinde yaÅŸar ve 20 santimetreye kadar büyür. Ocak-mart arasında beslenmek içm sahillere yaklaşır ve bol av verir. Gündüzleri 30-40 metre derinlerde, geceleri yüzeye yakınlarda dolaşır. 1 yaşırıdan itibaren olgunluÄŸa eriÅŸip 18 – 20° C. sularda, 25-60 metre derinlikte ve az tuzlu sularda üreyip, yaklaşık 40,000 yumurta...
HASKEFAL (Mugu cephalus) Mullet
Denizlerimizde yaygın bulunan bir kefal türüdür. Ortalama 30-50, en çok 75 santimetre boyda olabilir. Bütün kefaller gibi ürkek ve çevik bir balıktır. Açık denizle sahiller arasında gidip gelirler. Bazen beslenmek için sürüler halinde acı sulara, lagünlere, hatta nehirlerin içlerine girerler. Deniz dibi bitkileri ve yumuşakçalarla beslenir. Yaz aylarında üreyip 150,000-1 milyon yumurta verir. Beyaz etinin...
DÄ°L BALIÄžI (Amogtossus latema)
Denizlerimizde 10 metreden 300-500 metreye kadar derinliklerinde, kumlu, çamurlu veya çakıllı diplerinde fazla hareket etmeden ve uzun göçler yapmadan yaşar. Boyları 20-25 santimetre olur. Dipteki omurgasızlar, küçük balıklar ve böceklerle beslenir. Bahardan itibaren kıyılara sokularak haziran-temmuz arasında üreme yapar. Kış aylarında eti dolgun ve lezzettli olur. Genelde her mevsimde bulunan, ekonomik değeri yüksek olan bir...
DENÄ°Z ALASI (Salmo trutta Iabrax) Sea Trout
Karadeniz alabalığı, som balığı olarak da tanınır. Somon balığı ile hem arkabalığı, hem de benzerliÄŸi vardır. Bir türü de Akdeniz’de yaÅŸar. Genelde 50-80 santimetre boy ve 3-7 kilogram ağırlıktan, en çok 100 santimetre ve 25 kilograma eriÅŸenlerine rastlanır. Ömrünun bir kısmını denizde geçirdikten sonra üremek için nehirlere girer. Ağırlığına oranla 2,000-16,000 yumurta döker. Kuvvetli çenesi...
ÇİZGİLİ MERCAN (Uthognathus mormynıs)
Mırmır balığı da denir. Mercana göre vücudu daha uzundur. Genellikle Akdeniz’de bulunur ve en çok 30 santimetreye kadar büyür. Sığ suların bitkilerle örtülü taÅŸlık, kayalık, kumluk bölgelerinde yaÅŸar. Acı su bölgelerine de girer. Biyolojik yaÅŸamı karagöz-mercan gibidir. Etinin lezzetli olmasına raÄŸmen az bulunan ve sadece taze tüketilen bir balıktır.
ÇİTARİ (Boops salpa)
Karagöz ailesinden bir balıktır. Sarpan balığı da denir. Boyları 45 santimetre olabilir. Görüntüsü çok güzel fakat eti lezzetsizdir. Bu nedenle fazla ekonomik deÄŸer taşımaz. Marmara, Ege ve Akdeniz’de bol, Karadeniz’de seyrek rastlanır. YaÅŸam karakteri ve üremeleri, karagöz cinsi balıklarda olduÄŸu gibidir.
FANGRÄ° MERCAN (Sparus pagrus)
Bir mercan türüdür. Ortalama 25-35, en çok 80 santimetre boyda sıcak denizlerde, Güney Ege ve Akdeniz’de yaygın bulunan kabuklular, yumuÅŸakçalar ve küçük balıklarla beslenen etçil bir balıktır. TaÅŸlık ve kayalıkların maÄŸaralı oyuklarında yaÅŸar. Ãœremesi bahardan aÄŸustosa kadar sürer. Mercan ailesi içinde eti en lezzetli olanlardandır, ancak seyrek bulunduÄŸu için ekonomik deÄŸeri bölgeseldir.
EÅžKÄ°NA (Sciana umbra)
Sıcak ve ılıman denizlerin 100-150 metre taşlık, kayalık ve mercanlı bölgelerinde yaşar. Bütün denizlerimizde bulunur. Gezgin bir balık değildir. Aynı zamanda taşbalığı ve mavruşgil balığı olarak da tanınır. Bahar sonu, yaz aylarında üreyen eşkina, 30-35 santimetre uzunluk ve 500-600 gram ağırlığa erişir. Beyaz ve çok lezzetli eti ile ekonomik değeri yüksektir.
DÃœLGER (Zeus faber)
Boyu 50-60 santimetreye ulaÅŸan dülger balığı, geçici balıktır. Mayısta Marmara’dan Karadeniz’e çıkar. Akdeniz, Ege, Marmara ve kısmen de Karadeniz’de yaÅŸayan, kalın pullarla örtülü dülger balığı, etobur bir balıktır. Büyük aÄŸzıyla kendinden küçük pek çok balığı yutarcasına yer. Genelde 60-70 santimetre derinliklerde yaÅŸar. Kış mevsiminden sonra suların ısınmasıyla mayıs ayından baÅŸlayarak temmuz sonuna kadar üremelerini sürdürür....
SÄ°NAÄžRÄ°T (Dentex dentex)
Karagöz ailesinden olan sinaÄŸrit, Ege ve Akdeniz’in sert, hareketli ve kuvvetli bir balığıdır. 1-1.5 metre boy ve 10-15 kilogram ağırlığa kadar büyüyebilir. Kabuklular, yumuÅŸakçalar ve özellikle mürekkep bahğı ile beslenir. Kuvvetli çenesiyle bir istakozu rahatça kırıp, yiyebilir. Yazın kıyıların taÅŸlık, kayalık bölümlerinde, kışın da 300 metreye varan derinlerde küçük sürüler halinde yaÅŸar. Ä°lkbahar aylarında üreme...
USKUMRU (Scomber scombrus) Mackerel
Genelde 25-35 santimetre olan, 40 santimetreye kadar büyüyebilen, sürüler halinde yaÅŸayan Marmara’nın yerli balığıdır. GeçmiÅŸte Karadeniz ve Ege arasında büyük göçler yapan, eti çok lezzetli olan ve bol avlanılan uskumru, ÅŸimdilerde ekolojik nedenlerle seyrek rastlanan, adeta tükenmiÅŸ bir balıktır. Normalde, 2-3 yaşırıda olgunlaÅŸan diÅŸileri, 350-400,000 yumurtasını denize bırakır. Ãœreme devresi ÅŸubat-nisan arasıdır. Planktonlar, hamsi, çaça...
